BEYİN DAMAR HASTALIKLARI
Beyinin damar hastalıkları hakkında genel bir deÄŸerlendirme yapan Prof. Kuday, “beynin damar hastalıkları birkaç baÅŸlık altında toplanabilirâ€? dedi. Prof. Kuday, konuyla ilgili ÅŸunları açıkladı: “Tıkanmalara baÄŸlı, halk arasında inme dediÄŸimiz ÅŸok oluyor. Bunlar neler oluyor? Beyni besleyen en büyük damarlar, hem önden besliyor, hem de arkadan besliyor. Bunların çeÅŸitli sebeplerden, çeÅŸitli ÅŸekillerde tıkanması. Veya içerideki damarların tıkanmaları. Bunlara baÄŸlı inmeler meydana gelir. Bu inmelerin birçok sebebi var. Ama kabaca toparlarsak doÄŸumsal olabiliyor. Tütün kullanımı olabiliyor. Hipertansiyon, ÅŸiÅŸmanlık, diyabet, damarların kendi hastalıkları veya damar duvarının hastalıkları. ÇeÅŸitli baÅŸka rahatsızlıklar, örneÄŸin kalp rahatsızlıkları. Veya yaÄŸ embolleri, kırıklara baÄŸlı. Veya hava embolleri…â€?
Prof. Kuday, sözlerine şöyle devam etti: “Daha birçok sebepten beyin damarları tıkanır ve bu tıkanıklıklara bağlı bir takım belirtiler olur. Bu tıkanmaların yüzde 70’i maalesef kaybedilir. Amerika’da her yıl 500 bin kişi bu tip bir rahatsızlıkla karşılaşır. Bunların 150 bini hemen ölüyor. Bunların geri kalanının da yüzde 70’i sakat kalıyor ve normal yaşamına dönemiyor. Hatta öyle söylenir ki, dünyadaki ölüm sebepleri arasında kalp, kanserden sonra üçüncü sırayı beyin hastalıkları, damarsal hastalıkları yer alır. Beyin hastalıklarının yüzde 70’i inmeler yani tıkanmalar, geri kalanı da kanamalardır. Kanamaların da yüzde 70’i anında kaybedilir, yani hastayı kaybederiz. Yüzde 30’u çeşitli şekillerde kazanılmaya çalışılır.�
ERKEN TANI
Erken tanının mümkün olduğunu belirten Prof.Kuday, şöyle dedi: “Bunların bir kısmı gelip geçici ataklar deriz, hastalıkta bir takım ön belirtiler verir. Ama ben bunları anlatırken, herkes kendinde bir şey aramasın. Her belirti onları göstermez. Mesela gelip geçici ataklarda, gelip geçici körlükler, bir tarafta uyuşukluk, his kaybı, güçten düşme, şuur bulanıklıkları, görme bozuklukları. Veya beynin beslenme yerine göre, beynin önünü besleyen damarlardaki tıkanıklıklarda bu olur. Arkayı besleyen tıkanıklıklarda baş dönmesi, şuur kaybı, yine görme bozuklukları, denge bozuklukları bir ön belirti olarak çıkabilirler. Nasıl ki herkes bir kalp elektrosu çektiriyor, kalp doktorlarına gidiyor. Halbuki en az onun kadar önemli beyin damarlarının tıkanıklıkları da daha önceden tespit edilebilir. Mesela dopler yapılabilir. Emar anjiyo yapılır, anjiyo yapılır. O tıkanıklıklara göre önlem alınabilir. Çünkü yüzde 65-70’e kadar bu tıkanıklıklar tolere edilebilir. Ama yüzde 70’den sonra bunlara cerrahi müdahale yapmak lazım. Şimdi, beyin kanamaları birçok sebepten olur. En büyük sebebi hipertansiyondur. Ki, çoğunlukla hipertansiyondan kanar. Bu hipertansiyona bağlı kanamalar beynin belirli bölgelerinde olur. Bir kısmını kaybederiz ama bir kısmının da kendiliğinden düzelme şansı olabilir. Bir kısmını da cerrahi müdahale yaparız. Yerine, büyüklüğüne, cinsine göre.�